Nafaka Yükümlülüğün İhlali Suçu Ve Cezası
Nafaka yükümlüsünün, nafakayı ödememesi halinde nafaka alacaklısı zor duruma düşebilir. Kanun koyucu nafaka alacaklısının zor duruma düşmesinin önüne geçilebilmesi için İcra İflas Kanunu 344. madde ile nafaka ödemeyen nafaka yükümlüsünün tazyik hapsiyle cezalandırılacağı hükme bağlanmıştır.
Nafaka yükümlüsünün tazyik hapsi ile cezalandırılabilmesi için bir takım şartlar gerekmektedir. Nafaka alacağına ilişkin icra takibi başlatılmış olması gerekmektedir. Yani icra takibi başlatılmaksızın nafaka yükümlüsü icra ceza mahkemesine şikayet edilemez. Nafakayı ihlal suçundan nafaka yükümlüsünün cezalandırılabilmesi için doğmuş ve doğacak nafaka alacaklarının talep edilmesi zorunludur. Yalnız doğmuş nafaka alacaklarının talep edilmesi şikayet yoluna başvuru için yeterli değildir. İcra takibinin kesinleşmiş olması gerekmektedir. Nafaka alacağı için icra takibi başlatıldıktan sonra nafaka yükümlüsünün ısrarla ödeme yapmaktan kaçınması halinde 3 ay içerisinde şikayet yoluna başvurulmalıdır.
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2005/37 K. ‘’...İcra ve İflas Yasasının düzenlenen ve şikayete tabi bulunan nafaka hükmüne uymamak suçunun oluşabilmesi için, nafaka ödenmesinin kesinleşmiş bir mahkeme kararına dayanması, aylık nafakanın tahsili için icra takibine başlanılmış ve icra emrinin borçlu-sanığa tebliğ edilmiş olması, borçlunun ilamda yazılı ödeme koşullarına uymaması, aylık nafakaya hükmedilmesi halinde icra emrinin tebliği ile şikayet tarihi arasında işlemiş en az bir aylık cari nafaka borcunun bulunması, borçlu-sanık tarafından nafakanın kaldırılması veya azaltılması hususunda açılmış bir davanın bulunmaması, dava açılmış ise sonuçlanmış olması ve şikayet hakkının suçun işlendiğinin öğrenilmesinden itibaren 3 ay ve her halde işlenmesinden itibaren 1 yıl içinde kullanılması gerekmektedir…’’ şeklindedir.
İlgili karardan da görüleceği üzere nafaka yükümlüğünün ihlali halinde şikayet hakkının suçun işlendiğinin öğrenmesinden itibaren 3 ay ve her durumda suçun işlenmesinden itibaren 1 yıl içerisinde kullanılması gerekmektedir.
Nafakayı ihlal suçunda şikayet mercii, icra takibinin başlatıldığı yer icra ceza mahkemesidir. İcra ceza mahkemesine yapılacak olan şikayet ile dava açılmış sayılacaktır. Davanın duruşmasına nafaka alacaklısının katılımı zorunludur. Duruşmaya nafaka alacaklısının katılmaması halinde şikayet düşecektir. Şikayet edilen tarafın yani nafaka yükümlüsünün katılması zorunlu değildir. Nafaka yükümlüsünün dava açıldıktan sonra nafakayı ödemesi halinde herhangi bir cezalandırma yoluna gidilmeyecektir.
Nafaka yükümlüsünün nafaka borcunu ödememesi halinde yapıalcak yargılama sonucunda tazyik hapsi ile cezalandırılmaktadır. Tazyik hapsi kişinin adli sicil kaydına işlemez, ertelenmez ve tekerrüre konu olmaz. Buna ek olarak adli para cezasına da çevrilemez. Tazyik hapsinin süresi en çok 3 ay kadardır.
T.C. Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2019/ 13774 E., 2020/99 K. Sayılı Kararı
‘’... 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 344. maddesinde düzenlenen ve şikayete tabi bulunan nafaka hükmüne uymamak suçunun oluşabilmesi için, nafaka ödenmesinin kesinleşmiş bir mahkeme kararına dayanması, aylık nafakanın tahsili için icra takibine başlanılmış ve icra emrinin borçlu-sanığa tebliğ edilmiş olması, borçlunun ilamda yazılı ödeme koşullarına uymaması, aylık nafakaya hükmedilmesi halinde icra emrinin tebliği ile şikayet tarihi arasında işlemiş en az bir aylık cari nafaka borcunun bulunması, borçlu-sanık tarafından nafakanın kaldırılması veya azaltılması hususunda açılmış bir davanın bulunmaması, dava açılmış ise sonuçlanmış olması ve şikayet hakkının suçun işlendiğinin öğrenilmesinden itibaren 3 ay ve her halde işlenmesinden itibaren 1 yıl içinde kullanılması gerekmesi karşısında, …’’ şeklindedir.
Kanun koyucu nafaka alacaklısının zor duruma düşmesinin önüne geçilebilmesi için İcra İflas Kanunu 344. madde ile nafaka ödemeyen nafaka yükümlüsünün tazyik hapsiyle cezalandırılacağı hükme bağlanmıştır.
Nafaka yükümlüsünün tazyik hapsi ile cezalandırılabilmesi için bir takım şartlar gerekmektedir. Nafaka alacağına ilişkin icra takibi başlatılmış olması gerekmektedir. Yani icra takibi başlatılmaksızın nafaka yükümlüsü icra ceza mahkemesine şikayet edilemez. Nafakayı ihlal suçundan nafaka yükümlüsünün cezalandırılabilmesi için doğmuş ve doğacak nafaka alacaklarının talep edilmesi zorunludur. Yalnız doğmuş nafaka alacaklarının talep edilmesi şikayet yoluna başvuru için yeterli değildir. İcra takibinin kesinleşmiş olması gerekmektedir. Nafaka alacağı için icra takibi başlatıldıktan sonra nafaka yükümlüsünün ısrarla ödeme yapmaktan kaçınması halinde 3 ay içerisinde şikayet yoluna başvurulmalıdır.
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2005/37 K. ‘’...İcra ve İflas Yasasının düzenlenen ve şikayete tabi bulunan nafaka hükmüne uymamak suçunun oluşabilmesi için, nafaka ödenmesinin kesinleşmiş bir mahkeme kararına dayanması, aylık nafakanın tahsili için icra takibine başlanılmış ve icra emrinin borçlu-sanığa tebliğ edilmiş olması, borçlunun ilamda yazılı ödeme koşullarına uymaması, aylık nafakaya hükmedilmesi halinde icra emrinin tebliği ile şikayet tarihi arasında işlemiş en az bir aylık cari nafaka borcunun bulunması, borçlu-sanık tarafından nafakanın kaldırılması veya azaltılması hususunda açılmış bir davanın bulunmaması, dava açılmış ise sonuçlanmış olması ve şikayet hakkının suçun işlendiğinin öğrenilmesinden itibaren 3 ay ve her halde işlenmesinden itibaren 1 yıl içinde kullanılması gerekmektedir…’’ şeklindedir.
İlgili karardan da görüleceği üzere nafaka yükümlüğünün ihlali halinde şikayet hakkının suçun işlendiğinin öğrenmesinden itibaren 3 ay ve her durumda suçun işlenmesinden itibaren 1 yıl içerisinde kullanılması gerekmektedir.
Nafakayı ihlal suçunda şikayet mercii, icra takibinin başlatıldığı yer icra ceza mahkemesidir. İcra ceza mahkemesine yapılacak olan şikayet ile dava açılmış sayılacaktır. Davanın duruşmasına nafaka alacaklısının katılımı zorunludur. Duruşmaya nafaka alacaklısının katılmaması halinde şikayet düşecektir. Şikayet edilen tarafın yani nafaka yükümlüsünün katılması zorunlu değildir. Nafaka yükümlüsünün dava açıldıktan sonra nafakayı ödemesi halinde herhangi bir cezalandırma yoluna gidilmeyecektir.
Nafaka yükümlüsünün nafaka borcunu ödememesi halinde yapıalcak yargılama sonucunda tazyik hapsi ile cezalandırılmaktadır. Tazyik hapsi kişinin adli sicil kaydına işlemez, ertelenmez ve tekerrüre konu olmaz. Buna ek olarak adli para cezasına da çevrilemez. Tazyik hapsinin süresi en çok 3 ay kadardır.
T.C. Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2019/ 13774 E., 2020/99 K. Sayılı Kararı
‘’... 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 344. maddesinde düzenlenen ve şikayete tabi bulunan nafaka hükmüne uymamak suçunun oluşabilmesi için, nafaka ödenmesinin kesinleşmiş bir mahkeme kararına dayanması, aylık nafakanın tahsili için icra takibine başlanılmış ve icra emrinin borçlu-sanığa tebliğ edilmiş olması, borçlunun ilamda yazılı ödeme koşullarına uymaması, aylık nafakaya hükmedilmesi halinde icra emrinin tebliği ile şikayet tarihi arasında işlemiş en az bir aylık cari nafaka borcunun bulunması, borçlu-sanık tarafından nafakanın kaldırılması veya azaltılması hususunda açılmış bir davanın bulunmaması, dava açılmış ise sonuçlanmış olması ve şikayet hakkının suçun işlendiğinin öğrenilmesinden itibaren 3 ay ve her halde işlenmesinden itibaren 1 yıl içinde kullanılması gerekmesi karşısında, …’’ şeklindedir.
